Nhân dịp Tiết Thanh Minh ghé thăm mồ mả, những việc liên quan tới cải táng phần mộ, xả tang hay mang đồ tang ngày thường cũng như khi cúng lễ thường được thực hiện. Lễ đoạn tang đánh dấu cột mốc chấm dứt thời gian chịu tang. Tính từ lúc bắt đầu chịu tang cho đến khi thực hiện lễ đàm, không tính tháng nhuận, tròn đúng 27 tháng.
Trước ngày tổ chức nghi lễ đoạn tang tròn một tháng, người chủ lễ mặc trang phục màu trắng tới làm lễ cáo trước bàn thờ và khấn:
“Kính lạy (bố hay mẹ)… Con là… đồng gia quyến định sang tháng vào ngày… sẽ làm lễ đàm cho bố (hoặc mẹ)… Nếu được xin báo ứng cho con biết”.
Đọc xong lời khấn, chủ lễ dùng hai đồng tiền cổ để xin âm dương và tiếp tục khấn nguyện:
“Trên trời lấy nhật nguyệt phân chia ngày đêm, dưới đất coi âm dương mà phân biệt.
Người trần mắt thịt, mờ mịt không hay. Vậy gieo đồng tiền trông sự báo ứng, giúp cho con biết lành mà tới, biết dữ mà xa. Con vái lạy Hương linh, cẩn cáo”.
Thực hiện gieo tiền, nếu nhận kết quả một đồng ngửa và một đồng sấp là đạt yêu cầu. Trường hợp chưa được, tiếp tục khấn xin lượt thứ 2 (trung tuần). Nếu vẫn không thành công thì khấn xin lượt thứ 3 (hạ tuần). Trường hợp qua lượt hạ tuần vẫn không được, gia chủ cần chuẩn bị lại lễ vật xin tiếp, hoặc có thể lùi lịch chờ đến giai đoạn cuối tháng làm lễ.
Nghi thức tiến hành tương tự lễ đại tường. Nghĩa là trước đó một ngày, gia đình đem “chủ” (bài vị) ra làm lễ cáo. Trong lúc cử hành lễ, con cháu giản lược bớt trang phục tang: nam giới tháo dây đai, mũ cùng vải trùm vai; nữ giới bỏ quần tang quét đất.
Lễ đàm yêu cầu sửa sang mâm cỗ cúng cùng hương, đèn, trà, rượu…
Một Bài Văn Khấn Lễ Đàm Khác
Hôm nay là ngày… tháng… năm… con… kính lạy…
Đau xót thay cha (mẹ)… xa lánh cõi trần
Trước mắt xuân đường khói phủ, giọt lệ chứa chan
Ngoảnh nhìn núi Hổ (Dĩ) mây che, lòng đầy thương nhớ.
Tính năm đã qua hai tường (2 lần tế lễ)
Kể tháng cũng vừa đàm tế!
Dẫu thời gian chuyển đổi, tang phục hết kỳ
Song con người nghĩ đến thờ thần, hiếu tâm vẫn thế.
Lễ kính bày trừ phục lệ xưa
Nhưng tình vẫn nhất tâm sau trước.
Kính mời Hương linh… cùng chư vị… chứng giám
Lễ bạc chi nghi, diêu soạn thứ tu
Độ trì cho con cháu toàn gia, an khang thịnh vượng.
Phục duy thượng hưởng.
Hoàn tất nghi lễ đàm, mọi người trong gia đình cùng thụ lộc ăn uống vui vẻ, chúc rượu nhau rồi nghỉ ngơi nhằm xoa dịu đi nỗi đau thương mất mát. Kể từ thời điểm này, gia quyến không còn phải bận tâm quá nhiều về việc tang xả, mà bắt đầu chuẩn bị cho công việc sang cát, cải táng phần mộ.

Bài viết liên quan
Khám phá Đền Ngọc Sơn Hà Nội: Kiến trúc, lịch sử
Tìm hiểu những nét khái quát về Đền Thờ cổ truyền Việt Nam
Khám phá các ngôi đình làng nổi tiếng
Quy trình nghi lễ thờ cúng tại Đình chuẩn nghi lễ cổ truyền
Bài Văn Khấn Ở Đình, Đền, Miếu, Phủ chuẩn nghi lễ truyền
Bài Văn Tế Thành Hoàng Ở Đình Chuẩn Nghi Lễ Cổ Truyền
Văn Khấn Cho Gia Chủ Bán Khoán Con Vào Chùa Chuẩn Nghi Lễ
Văn Khoán Khấn Mại Đồng Tử Chuẩn Nghi Lễ Cổ Truyền
Văn khấn Cầu Siêu cho Gia Tiên và phong tục đi lễ chùa
Bài văn khấn trước Chính Điện Tam Bảo