Lễ Thất Tịch còn mang tên gọi dân gian là lễ Ngâu, gắn liền với truyền thuyết về Ngưu Lang và Chức Nữ. Chức Nữ vốn là cháu gái Ngọc Hoàng, sở hữu nhan sắc xinh đẹp cùng tay nghề may vá, thêu thùa và dệt vải vô cùng khéo léo. Ngưu Lang dù làm nghề chăn trâu nhưng lại sở hữu tâm hồn thi sĩ với tài làm thơ thiên bẩm. Hai người đem lòng yêu nhau tha thiết, sau đó được Ngọc Hoàng tác thành nên duyên vợ chồng.
Các Dị Bản Về Sự Tích Ngưu Lang Chức Nữ
Một dị bản khác trích từ cuốn sách Tục Tề hài ký ghi lại câu chuyện có phần khác biệt. Theo đó, Chức Nữ ở phía Đông sông Ngân Hà là cháu của Ngọc Hoàng, quanh năm cần mẫn bên khung dệt mà chẳng hề bận tâm chuyện phấn son tô điểm. Thương tình cô đơn lẻ bóng, Vua Trời gả cô cho Khiên Ngưu Lang ở bờ Tây Ngân Hà.
Sau khi thành hôn, Chức Nữ vì mải mê với duyên nồng vợ chồng nên sinh ra biếng nhác công việc dệt vải. Vua Trời nổi giận, bắt cô quay trở về bờ Đông sông Ngân Hà và chỉ cho phép hai người đoàn tụ vào đêm mùng 7 tháng 7 ở bờ Tây (nhờ đàn quạ nối thành cầu Ô Thước). Khi được hội ngộ, họ tủi ngộ tình tự và rơi lệ nghẹn ngào như mưa trút xuống trần gian.
Tục Khất Xảo Và Ý Nghĩa Dân Gian Ngày Lễ Thất Tịch
Bắt nguồn từ giai thoại này, con gái thời xưa thường cử hành tục khất xảo (nghĩa là xin sự khéo léo). Họ hướng về phía mặt trăng rồi lấy chiếc kim khâu hay dùng để xâu chỉ qua. Một số nơi còn chuẩn bị loại kim 9 lỗ cùng sợi chỉ ngũ sắc để thực hiện. Nếu xâu qua dễ dàng, người đó được coi là khéo tay và sẽ gặp nhiều may mắn trong cuộc sống.
Nghi thức nhỏ này mang ý nghĩa rèn luyện tính kiên nhẫn, nhắc nhở phái đẹp tránh xa sự lười biếng để không rơi vào vết xe đổ của Chức Nữ và Ngưu Lang.
Phong Tục Ngày Lễ Thất Tịch Trong Đời Sống Hiện Đại
Ngày nay, lễ Thất Tịch cùng tục xin khéo không được còn phổ biến như trước. Mặc dù vậy, tại một số khu vực thành thị, nhiều gia đình vẫn duy trì nét văn hóa này vào đêm mùng 7 tháng 7 Âm lịch.
Họ chuẩn bị mâm lễ hương hoa dâng lên trời đất, thành tâm cầu nguyện bình an cho bản thân, đồng thời mong cho Ngưu Lang – Chức Nữ luôn giữ trọn hạnh phúc. Sau lễ cúng, mọi người lại quây quần bên nhau để ôn lại sự tích và giải thích về những trận mưa Ngâu tháng Bảy.

Bài viết liên quan
Khám phá Đền Ngọc Sơn Hà Nội: Kiến trúc, lịch sử
Tìm hiểu những nét khái quát về Đền Thờ cổ truyền Việt Nam
Khám phá các ngôi đình làng nổi tiếng
Quy trình nghi lễ thờ cúng tại Đình chuẩn nghi lễ cổ truyền
Bài Văn Khấn Ở Đình, Đền, Miếu, Phủ chuẩn nghi lễ truyền
Bài Văn Tế Thành Hoàng Ở Đình Chuẩn Nghi Lễ Cổ Truyền
Văn Khấn Cho Gia Chủ Bán Khoán Con Vào Chùa Chuẩn Nghi Lễ
Văn Khoán Khấn Mại Đồng Tử Chuẩn Nghi Lễ Cổ Truyền
Văn khấn Cầu Siêu cho Gia Tiên và phong tục đi lễ chùa
Bài văn khấn trước Chính Điện Tam Bảo